Πέμπτη 09 Φεβρουάριος 2012

Βασικές Έννοιες

Βασικές  'Εννοιες της Επιστήμης της  Διατροφής

Θρεπτικά Συστατικά   

Οι τροφές περιέχουν διάφορες χημικές ενώσεις οι οποίες χαρακτηρίζονται θρεπτικά συστατικά και τα οποία είναι απαραίτητα για τη φυσιολογική λειτουργία του οργανισμού. Ταξινομούνται στα θερμιδογόνα , αυτά που παρέχουν ένέργεια κατά την καύση, και στα μη θερμιδογόνα, αυτά δηλαδή που δεν παρέχουν ενέργεια. Στην πρώτη κατηγορία  ανήκουν οι υδατάνθρακες, τα λίπη και οι πρωτείνες, ενώ στη δεύτερη κατηγορία ανήκουν οι βιταμίνες και τα ανόργανα στοιχεία.

Eνέργεια    

Eνέργεια είναι η κατάσταση εκείνη ενός σώματος η οποία το κάνει ικανό να παράγει έργο  ή η δυνατότητα για πρόκληση μιας αλλαγής στην ύλη. Στην περίπτωση που το θεωρούμενο σώμα είναι ο ζωντανός οργανισμός, τότε ως ενέργεια ορίζεται η ικανότητα που έχει ο οργανισμός να επιτελέσει τις δραστηριότητές του εκείνες οι οποίες είναι αναγκαίες για την εκδήλωση της ζωής.

Θερμίδα

Η θερμική μονάδα ενέργειας είναι η θερμίδα (cal) και πολλαπλάσιό της η χιλιοθερμίδα (Kcal ή Cal) ή μεγάλη θερμίδα. Η θερμίδα (cal) είναι η ποσότητα θερμότητας που απαιτείται για να αυξηθεί (ανεβεί) η θερμοκρασία 1g νερού από τους 14,5 στους 15,5ο C και ισούται με 4,184  Joules.

Μεταβολισμός   

Μεταβολισμός είναι όλες εκείνες οι χημικές διεργασίες του οργανισμού με τις οποίες ουσίες που βρίσκονται αρχικά στις τροφές, μετατρέπονται σε άλλες ουσίες με παράλληλη απελευθέρωση ενέργειας

Αναβολισμός

Κατά την διεργασία της μετατροπής της χημικής ενέργειας σε άλλες μορφές ενέργειας, αναγκαίες για την φυσιολογική λειτουργία του οργανισμού, το σύνολο των συνθέσεων λέγεται αναβολισμός.  

Καταβολισμός

Κατά την διεργασία της μετατροπής της χημικής ενέργειας σε άλλες μορφές ενέργειας, αναγκαίες για την φυσιολογική λειτουργία του οργανισμού, το σύνολο των διασπάσεων λέγεται καταβολισμός.

Ενέργεια των τροφίμων  

Η τιμή που καταμετράται κατά την πλήρη καύση της τροφής στην θερμιδομετρική οβίδα αντιπροσωπεύει την συνολική ενέργεια τροφής.

Αποροφήσιμη ενέργεια  

Η τιμή που εκφράζεται από τη διαφορά της συνολικής ενέργειας των προσλαμβανομένων τροφών  μείον την ενέργεια που αποβάλλεται με τα κόπρανα
Μεταβολίσιμη ενέργεια   
Η ενέργεια που διατίθεται στον οργανισμό γιά τις λειτουγικές του δαπάνες.

Βασικός  Μεταβολισμός  

Ο βασικός μεταβολισμός ή αλλιώς μεταβολισμός ηρεμίας αντιπροσωπεύει την ελάχιστη ενέργεια που απαιτείται προκειμένου να διατηρηθούν όλες οι φυσιολογικές ιστικές καθώς και υπόλοιπες λειτουργίες του ανθρωπίνου σώματος (όπως αναπνοή, κυκλοφορία κ.τ.λ.), απαραίτητες για τη ζωή του ανθρώπου, σε σταθερή κατάσταση και απόλυτη ηρεμία.   

Ενεργειακές Ανάγκες

Οι ημερήσιες ενεργειακές ανάγκες αντιπροσωπεύουν το ποσό των θερμίδων που χρειάζεται ένας ανθρώπινος οργανισμός για να αντεπεξέλθει στις λειτουργίες του το ανθρώπινο σώμα αλλά και στις καθημερινές του δραστηριότητες το άτομο.  

Θερμογενετική Δράση της Τροφής  

Η ενέργεια που δαπανά το σώμα για να «χρησιμοποιήσει» την τροφή μέσα από την διαδικασία της πέψης , απορρόφησης, μεταφοράς, μεταβολισμού  και αποθήκευσης.